28-03-09

1982: Tramlijn 12 rijdt door naar Wim Saerensplein

"In alle vroegte en ook in alle soberheid, zoals dat past in een tijd van matigen en inleveren, is tramlijn 12 in Deurne-Noord vrijdag 3 september 1982 verlengd tot het Wim Saerensplein. Precies om 7u08 vertrok zoals gepland de eerste 12 van zijn nieuwe terminus in Deurne richting stad. De hele nacht van donderdag op vrijdag werd door de MIVA met man en macht gewerkt aan de aansluiting van het 1,250 km lange nieuwe stukje tramlijn op het net, dat van het oude eindpunt op de Ter Heydelaan over de Ruggeveldlaan naar het Wim Saerensplein loopt.

Zonder te snel grote woorden te gebruiken, kan men gerust spreken over een historische gebeurtenis, want het is van 1944 geleden dat het stedelijke openbaar vervoer uitbreidde. Dat de verlenging van "den 12" beantwoordt aan een behoefte, was vrijdagvoormiddag al duidelijk te merken. Vanaf de drie hoge comfortabele perrons langs het nieuwe baanvak stapten al talloze reizigers op de tram. Dat belooft dus! Vooraf werd er ook veel reclame rond gemaakt; er werden in de buurt van de verlenging 5000 folders in 4-kleurendruk verspreidt om zo nieuwe klanten te lokken. De doortrekking naar Wim Saerens heeft bijna een jaar geduurd, want men startte de werken op 19 oktober 1981. "

Inmiddels rijdt lijn 12 natuurlijk niet meer naar Wim Saerens, maar wel van het Sportpaleis naar de Bolivarplaats. Het is nu de vrij nieuwe lijn 5 die naar het Wim Saerensplein rijdt, een premetrolijn die ook een succes is.

Enkele foto's van toen:

 De eerste trams op het verlengde stukPhotobucket

Het toen nieuwe eindpunt Wim Saerens, 4 september 1982, waar normaal niet mocht worden op- of afgestapt.  Photobucket

Het oude eindpunt aan de Ter Heydelaan, 16 september 1982. De keerlus is reeds opgebroken. Deze liep tussen de twee reclamepanelen door en kwam terug op de straat achter het wachthokje. Photobucket

Een tram op lijn 12 op het verlengde stuk draait de Ruggeveldlaan op Photobucket

Voorzijde van het promotiefoldertje

Photobucket

15:33 Gepost door busje_33 & trammeke in Geschiedenis | Permalink | Commentaren (0) | Tags: tram 12, miva, tram, verlenging, wim saerens, deurne, tramlijn 12 |  Facebook |

Agressie op de tram anno 1984

Omdat er gisteren een collega- busbestuurder in Vlaams-Brabant weer de volle laag agressie over zich heeft gekregen post ik hier maar eens een artikel van 25 jaar geleden...  (Artikel komt uit ons recent aangekochte mega-archief)

Photobucket Photobucket

14:44 Gepost door busje_33 & trammeke in Actualiteit | Permalink | Commentaren (0) | Tags: 1984, tramkaping, agressie, de lijn, miva, wattman, bus, chauffeur, neergestoken, antwerpen |  Facebook |

17-02-09

De Brusselse bussen bij de MIVA

Door de voormalige MIVA werden 25 Van Hool-bussen van de Brusselse MIVB overgekocht aan ongeveer 350.000 oude Belgische franken per stuk, als een tijdelijke oplossing om het bustekort op te vangen. (Er waren teveel/ onherstelbare mankementen aan sommige MIVA-bussen) Het waren de wagens van de reeks 8421-8483, gebouwd tussen  1969 en 1970. Op 4 september 1984 kwamen de eerste exemplaren aan in garage Zurenborg, het MIVB-logo was reeds verwijderd. Na nog enkele aanpassingen zoals het verwijderen van de tweetalige NL/ FR plaatjes in de bussen, plaatsing van betaaltafels en het schilderen in de rood/ witte kleuren kunnen ze ingezet worden op de lijnen. Maar vooraleer ze in't stad konden gaan beginnen bollen moesten ze nog een technische controle ondergaan. Omdat de voertuigen slechts 300.000 km's op de teller hadden staan waren ze mechanisch gezien in betere staat dan de eigen MIVA-bussen. In de schilderafdeling was er wel een beetje meer werk aan de winkel. Roestige plaatdelen worden normaal gezien vervangen (bij volledige revisie) door de plaatslagers, maar bij deze bussen werden roestvlekken gewoon afgeschuurd en  bijgeplamuurd. Daarna kregen ze hun rood-witte jas. De eerste ex-MIVB-bussen waren snel af, in amper een maand tijd was de 457 (ex- 8458) klaar op 20 september '84. Deze bus kwam ook vier dagen later als eerste Brusselse bus in dienst, op lijn 17. Een van de geleverde bussen echter (vermoedelijk de 8466) heeft echter een dag gereden in de Brusselse kleuren op lijn 33, vanwege een tekort aan rollend materieel. Uiteindelijk is ook deze achteraf herschilderd geweest.

Deze bussen zijn rond '86-'87 buiten dienst gesteld, omdat toen de (toch wel legendarische) nieuwe Mercedes-Jonckheere TransCity's werden geleverd

(Er volgt later nog een uitgebreid verslag over de MIVA Mercedes-Jonckheere's) Knipogen

Enige foto's:

Twee ex-Brusselaars te Zurenborg, wachtend op hun transformatie...Photobucket

Reeds herschilderd en in dienstPhotobucket

23:29 Gepost door busje_33 & trammeke in Geschiedenis | Permalink | Commentaren (3) | Tags: miva, mivb, brussel, antwerpen, bussen, van hool |  Facebook |

12-02-09

Verlenging tramlijn 24 naar Silsburg in '84

Photobucket

Sinds 7 november 1984 rijden de trams van lijn 24 in Deurne-Zuid 360 meter verder!

De eindhalte werd net voorbij het kerkhof Silsburg verlegd tot tegen het kruispunt Herentalsebaan- Boterlaarbaan- Autolei. De keerlus werd plechtig ingereden door een "Extra Dienst" met voornaam gezelschap aan boord, geleid door plaatsvervangend voorzitter Ward Beysen en directeur-generaal van de MIVA, A. Blondé.

Na de openingsrit werd tijdens de ontvangst bij een ontbijt, gaf de heer Beysen een woordje uitleg bij de totstandkoming van de verlenging. Hij wees erop dat het idee ontstaan was bij de Werkgroep Verkeer Antwerpen (WEVA), die de MIVA suggereerde om de keerlus te verleggen om de nieuwe Borsbeekse woonwijk in de buurt een goede verbinding aan te bieden.

De eindhalte werd uitgerust om het comfort van de wachtende reiziger te verhogen; zo kwamen er wachthuisjes en een fietsberging. Het perron werd ook verhoogd tot de eerste trede van de tram. Vlakbij stopten ook de bussen van de Buurtspoorwegen (NMVB) zodat reizigers gemakkelijk konden overstappen van het regionaal op het stedelijk vervoer. 

Schepen Mangelots beklemtoonde het belang van de verbetering van de coördinatie tussen de Spoorwegen, Buurtspoorwegen en stedelijke vervoersmaatschappijen zoals de MIVA. Hij was ook te vinden voor een verlenging van tramlijn 10 (nu 25 jaar later zijn die plannen er nog steeds... Maar een uitbreiding zal nog niet voor morgen zijn!)

De twee eerste onderstaande foto's tonen een zicht op 8 november 1984. Hoewel de trams reeds doorrijden naar het nieuwe eindpunt, wordt er nog gewerkt aan de bestrating aan de oude terminus en moet het overige verkeer nog omrijden. Fotograaf: onbekendPhotobucket Photobucket

De trams rijden traag voorbij de oude eindhalte waar nog aan de bestrating wordt gewerkt, 8/11/84. Fotograaf: onbekend Photobucket

Ook richting stad moeten de trams stapvoets voorbij de werken rijden Photobucket

De 2094 op lijn 24 aan het nieuwe eindpunt over de Herentalsebaan, 8/11/84. Fotograaf: onbekendPhotobucket

Nabije toekomst - dan zal lijn 8 ook verlengd worden tot Silsburg. Photobucket

23:18 Gepost door busje_33 & trammeke in Geschiedenis | Permalink | Commentaren (0) | Tags: miva, tram, de lijn, tramlijn 24, silsburg, tram 24 |  Facebook |

14-12-08

Tramlijn 3

 Tramlijn 3: Antwerpen (Zuid)- Merksem (Oude Bareel)

Op 9 oktober 1902 wordt de elektrische tractie tussen de Groenplaats (Westkant) en de Zuiderplaats een feit. De rijtuigen op het traject dragen een geel koersbord met daarop

                     Groenplaats-Museum- Zuidstatie

Een goed jaartje later rijden de trams door tot de Middenstatie. In 1904, weeral een jaar later, wordt er opnieuw een nieuw traject bereden door de rijtuigen van de lijn Zuidstation-Groenplaats- Middenstatie (die ondertussen het lijnnummer 3 had gekregen op het koersbord) door de Carnotstraat/ Kerstraat- Pothoek en Schijnpoort. De werken voor de trambaan aan te leggen tussen Schijnpoort en Merksem beginnen twee jaar later, in 1906. Op het einde van datzelfde jaar is de verlenging Schijnpoort- Mersem (Oude Bareel) gerealiseerd.  De extra-muros- rijtuigen hebben een geel/ wit koersbord. De dubbelsporige trambaan van de elektrische lijn 3 ligt op de rechterkant van de Bredabaan (richting Oude Bareel); de sporen van de paardentram -die ook later elektrisch zou worden- liggen op de linkerkant.

Vanaf 1 augustus 1926 kunnen de trams rond de Zuiderplaats rijden (dat was daarvoor niet mogelijk) omdat het eindpunt in de E. Banningstraat wordt verlengd tot voor het Zuidstation. 

Het gemeenschappelijk baanvak op de Bredabaan wordt in juli '29 door de NMVB & de TA in gebruik genomen. Ook kan men vanaf dan gebruik maken van de keerlus op het Victor Roosenplein. Voor de exploitatie van het gemeenschappelijk stuk spoor (met bijhorende uitwijksporen) wordt een overeenkomst geregeld tussen de twee trammaatschappijen. Tramdienst 3bis wordt ingericht tussen de Groenplaats en de Schijnpoort in 1931, als versterkingsrit van de verdwenen tramlijn 23. Er komt ook een versterkingsdienst tussen Merksem en de Groenplaats.

Tramlijnen 3 (Merksem- Zuidstation) en 4 (Hoboken- Groenplaats) worden met ingang van 1 oktober 1936 versmolten tot 1 lijn, met een geel/ wit koersbord, op aanvraag van het Antwerpse stadsbestuur om de Groenplaats te ontlasten van het tramverkeer.

De eerste PCC-trams komen in dienst op lijn 3 op 20 maart 1962!

Het eindpunt van de lijn wordt verlengd naar de Lambermontplaats in '65, vanwege de geplande bouw van de toegangswegen tot de Kennedytunnel aan de Bolivarplaats en de afbraak van het Zuidstation. Daardoor vervalt ook het traject Lambermontplaats- Zuidstation langs de E. Banningstraat. Aan het Sportpaleis wordt de oude keerlus Raoul Grégroireplein buiten dienst gesteld in 1968, maar kort nadien wordt de nieuwe keerlus in de Van Der Delftstraat gebruikt voor de rijtuigen die uit de stad komen.

Lijn 3 is de laatste lijn op het net op waar éénmansbediening werd overgeschakeld. Dat gebeurt op 5 oktobre 1970. Echter zijn er nog enkele trams over met tweemansbediening omdat sommige agenten niet geschikt zijn voor bijscholing. Ook worden de rijtuigen van deze lijn voorzien van automatische ontwaarders.

1972: het jaar waarin door de premetrowerken op de Groenplaats  de lijnen 3 (pendeldienst) en 4 richting Groenplaats over een tijdelijk spoor worden omgeleid dat achter het standbeeld van Rubens wordt aangelegd. In dat jaar rijdt de3 ook voor het laatst over Koningin Astridplein- Keyserlei- Meir & Schoenmarkt gereden. Vanaf dan rijden de trams vanaf de Carnotstraat over de Gemeentestraat naar de Rooseveltplaats, Lange & Korte Nieuwstraat (eindhalte) en terug langs de Melkmarkt-Wolstraat- Kipdorp- St Jacobsmarkt. Tevens wordt er op dat moment ook een pendeldienst ingericht tussen Groenplaats & Lambermont.

Het tijdelijke spoor achter het Rubens-standbeeld wordt in '74 niet meer gebruikt, de trams van de 3-pendel en lijn 4 rijden zoals voordien terug rond de Groenplaats.

Grote werken op de Bredabaan zijn er in 1975; dan worden de sporen verplaatst en vernieuwd in het stuk tussen het V. Roosenplein en de Frans de l'Arbrelaan. Deze werken zijn na een jaar reeds voltrokken. De bedoeling was dat ook de bussen van de NMVB gebruik zouden gaan maken van de trambedding, daarom heeft men de sporen ook verder uit elkaar gelegd zodat er meer speling zou zijn om tram en bus mekaar beter te kunnen laten kruisen. Maar in '78 wordt het besluit genomen dat de bussen de bestaande haltes langs het voetpad moeten blijven aandoen. 1978 is tevens het laatste jaar van trampendel 3 bis. Normaal had deze moeten blijven rijden tot 1 januari 1979, maar omdat er op de nacht van 30 op 31 december zoveel sneeuw viel, konden de trams de laatste dag van het jaar '78 niet uitrijden.

Tot in de jaren '90 blijft het vrij rustig op lijn 3, er zijn vrijwel geen wijzigingen. 

In 1994 is men officieël gestart met de afwerking van de driehoek Diamant- Astrid- Opera en is de as afgewerkt tussen het premetrostation Astrid en het Sportpaleis via de stations Elisabeth en Handel. Het laatste weekend van maart '96 werd het tramverkeer onderbroken om de open helling aan het viaduct van Merksem aan te sluiten op de premetro. Op 1 april 1996 wordt de lijn dan ingehuldigd en tevens verlengd tot Linkeroever, waar een derde perron is aangelegd voor de trams van lijn 3.

Ze zijn al enkele jaren bezig met de verlenging van tramlijn 3 naar Zwijndrecht, aan de grens met Melsele, maar in 2000 starten de werken ook voor de verlenging naar de Keizershoek te Merksem. Beide werken zijn klaar in 2002 en worden dan ook in gebruik genomen. Het voormalige eindpunt te Merksem blijft nog een tijdje liggen maar wordt toch opgebroken in 2006.

De gemeente Brasschaat zou graag een tramverbinding hebben naar Antwerpen, maar of dit weer een verlenging van lijn 3 zou betekenen, valt af te wachten! In de jaren '60 had de MIVA overigens plannen om de NMVB-lijn van Brasschaat naar Antwerpen over te kopen, maar deze koop is uiteindelijk niet doorgegaan. Wel bleven de NMVB-trampalen  (van de reeds afgeschafte boerentram naar Brasschaat- Kapellen) van de bovenleiding tussen de V. Roosenplein en de Ringlaan overeind staan en onderhouden door de NMVB.

Enkele foto's:

 Schijnpoort, richting Merksem, met een tweeassertje (4423) Fotograaaf onbekendPhotobucket

Deze foto hoort eigenlijk helemaal bovenaan, want dit is de oudste. Fotograaf onbekendPhotobucket

PCC op de Keyserlei (Antwerpen). Fotograaf onbekend. Photobucket

Siemens aan het V. Roosenplein te Merksem Photobucket

Eindhalte Merksem Keizershoek, Siemens van de gewone lijndienst samen met één van de museumtrams (de VA, waarmee we vorige maand een rondritje gedaan hebben vanwege het 100- jarig bestaan van deze wagen) Photobucket

24-11-08

Bussen uit de oude doos

Eigenlijk wilden we vandaag graag nog eens de geschiedenis van een lijn uit de doeken doen, maar het is er niet van gekomen... Tijd tekort komen doen we! Maar dat komt eraan, beloofd! We zijn ook van plan om de streeklijnen van Antwerpen aan te doen, maar dan minder uitgebreid dan de stadslijnen. In plaats daarvan wel meer foto's.

En over foto's gesproken... Heb er nog een paar ingescand om de boel hier toch nog een beetje up to date te houden, wat tegenwoordig niet altijd evident is!

Tramloods Hoboken (voormalige CW)
Jonckheere Mol-Eagle M28 (Citybus) met, jawel... Cummins motor! Heeft jaren op het Zurenborg gestaan als werkbus maar buiten dienst gesteld wegens defecte (brandende) motor.
Photobucket

Twee bussen die bewaard gebleven zijn (Jonckheere Zurenborgse TransCity Mercedes & een LAG)- Overbrenging naar de museumbewaarplaats. Die blauwe LAG heeft een tijdje op Zurenborg dienst gedaan als pendelbus voor een theater.Photobucket

00:59 Gepost door busje_33 & trammeke in Bussen | Permalink | Commentaren (0) | Tags: mercedes, oude bus, bus, de lijn, miva, jonckheere, cummins, lag, busfoto |  Facebook |

05-09-08

Extradienst PCC's 2000 & 7001

Vandaag mocht m'n Trammeke een extradienst  doen voor leden van Febelrail, met museumtram 2000... Maar ook de allomgekende 7001 was er bij, met Mon P. als bestuurder.

Enkele beelden...

 Broederlijk naast elkaar in het museum

Photobucket Photobucket Photobucket Photobucket Photobucket Photobucket Photobucket Photobucket

22:56 Gepost door busje_33 & trammeke in Trams | Permalink | Commentaren (0) | Tags: pcc, tram, 7001, de lijn, vlatam, 2000, extradienst, miva |  Facebook |

17-08-08

Geschiedenis van tramlijn 10

10 Antwerpen Melkmarkt- Deurne (Schotensesteenweg)

Op 31 oktober 1903 wordt elektrische tractie gebruikt op de lijn tussen Antwerpen Grote Markt en Borgerhout (Statielei/ Turnhoutse Poort). In de maanden januari & februari van het jaar 1904 rijden de trams met het lijnnummer 11, daarvoor stond enkel de bestemming aangegeven. Vlak na deze korte periode krijgt de lijn definitief het lijnnummer 10 toegewezen, op een groen koersbord. In maart van dat jaar gaan de tramrijtuigen van de lijnen 10 en 11 (Dageraadplaats- Grote Markt) in lusvorm rijden vanwege het moeilijke verkeer aan de inrit van de Kaasrui. Zodoende bedraagt de omlooplengte van de lijn dan 6,776 km. Op 12 juni 1906 komt de verlenging naar Deurne er die twee jaar eerder, in augustus 1904, was goedgekeurd. Vanaf dan zal lijn 10 aan de Turnhoutsepoort door kunnen rijden naar de Turnhoutsebaan, alswaar ook het nieuwe eindpunt is gelegen aan de ingang van het Ter Rivierenhof. Door deze verlenging is de lijn nu 10 km lang. Niet alle trams rijden echter door naar deze nieuwe terminus; een aantal diensten behouden het oude eindpunt aan de Turnhoutse Poort. In 1910 zullen de trams van lijn 10 niet meer door deze Turnhoutse Poort rijden, maar door de nieuw aangelegde bres in de vestingswal.

Tijdens WO I zijn de diensten van lijn 10 beperkt tot de Turnhoutse Poort, het duurt nog tot 1 augustus 1915 eer de rijtuigen terug het eindpunt Deurne (Ter Rivierenhof) kunnen bedienen.

De "TA" (Tramways d'Anvers) begon met de aanleg van een tweede tramspoor in 1931, naast het bestaande enkelspoor van de NMVB (lijn Antwerpen- Turnhout), tussen de terminus van lijn 10 en de Schotensesteenweg. Daar werd ook een niuewe keerlus aangelegd. De trams van lijn 10 rijden vanaf 1933 aan de Turnhoutse Poort onder de nieuw gebouwde spoorwegbrug, aangelegd in de verlenging van de Turnhousebaan (de huidige situatie) en rijden sedert dan niet meer langs de Statielei (en onder de oude spoowegbrug).

Om een betere bediening van het voetbalstadion te Deurne te verzekeren (bij wedstrijden of andere manifestaties) legt de trammaatschappij in 1937 een verbindingsspoor aan tussen de Turnhoutsebaan en de Ter Heydenlaan, langs de Leeuwlantstraat en de Gallifortlei. Heden ligt er in de Leeuwlantstraat nog een heel stuk spoor van deze verbinding...

Door de bezetting tijdens WO II wordt er vanaf 17 mei 1940 niet meer uitgereden; op lijn 10 herneemt de dienst echter terug vanaf 25 mei tussen beide eindpunten. Vier jaar later ziet de TA zicht verplicht om lijn 10 te beperken tot de Victorieplaats, dit wegens beperkingen in het elektriciteitsverbruik. De toestand blijt zo gedurende enkele maanden (van juni tot september), pas dan rijden de trams weer door naar het eindpunt Melkmarkt.

Van 1963 tot begin 1964 moet het traject van lijn 10 aangepast worden vanwege de herinrichting van het Foorplein en de Turnhoutsebaan in Borgerhout. Door deze werken wordt de tramlijn over een grote lengte op een afzonderlijke bedding aangelegd. Ook wordt de Rijksweg in 1963 vernieuwd, vanaf de Leeuwlantstraat tot in Wijnegem, waardoor de sporen van de Leeuwlantstraat tot de Schotensesteenweg moeten worden verplaatst.

Op 23 maart 1966 worden drie PCC's voor de eerste keer in gebruik genomen op lijn 10, op 1 september 1967 voert men de éénmansbediening in & het zelf ontwaarden door de reiziger.

Door de werken aan de premetro tussen het Centraal Station en de Groenplaats is het moeilijk om de trams tussen het algemeen verkeer goed draaiende te houden. Om die reden worden de lijnen 2 en 3 vanaf het Centraal Station afgeleid naar de lus van de Melkmarkt. In 1971 worden werken aangevat voor het leggen van een eigen trambaan om de tramexploitatie mogelijk te houden op deze lus.

De laatste twee-assige motorwagen die de dienst op lijn 10 verzekerde, was de 4417 (nu in het Vlatam-museum!!) op 1 april 1975. Dit is tevens de laatste dag dat er nog een dergelijke tram werd ingezet voor lijndiensten. Vanaf dan zouden de PCC's de taak overnemen van de oude vertrouwde motorwagens.

In 1976 wordt het verbindingsspoor dat eerder werd aangelegd in 1933 voor de betere verbinding met het voetbalstadion aan de Bosuil, buiten dienst gesteld en gedeeltelijk afgebroken. Sedert 1979 bestaat al het idee om tramlijn 10 te verlengen van de Schotensesteenweg naar Wijnegem, tot op de dag is deze verlenging nog steeds niet van toepassing, maar stilaan zouden de werken beginnen.

Tramlijn 10 krijgt in de jaren '90 een vrije tram-en busbaan op de Turnhoutsebaan in Borgerhout (werken starten rond 1994 en gebeuren in fases), in 2007 volgde het stuk te Deurne.

Enkele foto's:

Tramlijn 10 in de Carnotstraat, met motorwagen 4424

Photobucket

Turnhoutsebaan (Deurne) met een VA. Archief Raymond P. Photobucket

 

Gekoppelde PCC's aan de Rooseveltplaats, reeds voorzien van het De Lijn-logo, maar verder nog in MIVA-kleuren. Fotograaf: onbekendScannedImage-17.1
 

Foto daterend uit 2006 (eigen foto), met een PCC op de Turnhoutsebaan aan de ingang van het Rivierenhof (Leeuwlantstraat) Photobucket

11-08-08

Foto's MIVA bussen & tram

Effe nog wat fotootjes ingescand...

 Brusselse Van Hool's (MIVB) voor Antwerpen stadsvervoer! (Tramplein Zurenborg)Photobucket

Allemaal verleden tijd: de Mercedes Jonckheeres, de MIVA-livrei.. en de tijd dat lijn 36 nog van de MIVA (later De Lijn) was.Photobucket

Het centrum van Antwerpen... Met twee Brossels en een tweeassertjePhotobucket

21:50 Gepost door busje_33 & trammeke in Fotootjes... | Permalink | Commentaren (0) | Tags: a120, bussen, bus, tram, antwerpen, miva, de lijn, jonckheere, van hool, mivb, oude bus, oude tram |  Facebook |

13-07-08

Lijn 5 van vroeger tot nu

Tramlijn 5: Antwerpen Groenplaats- Wilrijk (Frans Nagelsplein)

Wim Saerensplein- Linkeroever (huidig)

Op 12 november in het jaar 1903 werd de elektrische dienst in bedrijf gesteld tussen de hoek Kammenstraat/ Nationalestraat en Berchem "Dikke Mee". De trams die rijden tot de Wilrijkse Poort dragen een rood koersbord, de rijtuigen die naar "Dikke Mee" rijden hebben een rood/ wit koersbord. De lijn was amper een week in gebruik toen de eindhalte Kammenstraat/ Nationalestraat reeds verlegd werd naar de Groenplaats, ter hoogte van de Rioolstraat. Nog een goed half jaar later (juli 1904) vervalt ook deze terminus, de trams rijden vanaf dan rond de Groenplaats.

In 1912 wordt de in enkelspoor aangelegde verlenging "Dikke Mee"- Wilrijk (Bist) in dienst gesteld, over de Eglantierlaan, Seringenlaan, Acacialaan, Berkenlaan, over de spoorlijnbrug Antwerpen Zuid-Brussel, Laarstraat, en de Heistraat tot aan de overweg van de ringlijn. Een tweede spoor volgt een jaar later. De terminus van tram 5 bleef altijd langs de stadskant van de ringspoorlijn. Hoewel de vergunningen en de plannen  er waren, is de aanleg van de tramsporen over deze ringspoorlijn tot de Bist nooit gebeurd. Tijdens de eerste Wereldoorlog worden de extramuros- diensten geschrapt.

Het Antwerpse Stadsbestuur stelt in 1926 voor om het rondrijden van trams op de Groenplaats zoveel mogelijk te vermijden, en om de rijtuigen van lijn 5 te laten terugkeren over de Schoenmarkt, Meirbrug, Huidevettersstraat, Lange Gasthuisstraat, Mechelseplein, Maarschalk Gérardstraat en zo verder de normale reisweg. Vier jaar later stelt de trammaatschappij aan het Stadsbestuur voor om de trams van lijn 5 vanaf de Groenplaats terug te laten keren over de Nationalestraat, Kronenburgstraat om dan in de Kasteelpleinstraat de normale reisroute te hervatten.

In 1931, vanaf 1 september rijden de trams van de lijn 5 in lusvorm: vanaf de Kasteelpleinstraat- richting stad- over de Terninckstraat, Maarschalk Gérardstraat, Vleminckveld, Kammenstraat, Nationalestraat, rond de Groenplaats en terug langs de Nationalestraat, Kronenburgstraat naar de Kasteelpleinstraat. Door het drukke tramverkeer rond de Groenplaats worden de lijnen 5 en 23 in 1936 samen tot één lijn gebracht; lijn 5 met een rood/ wit koersbord.

De verlenging in de Lackborswijk wordt in gebruik genomen door lijn 5 in 1937. Zo gaan de rijtuigen vanaf dan door de Berlaimontstraat over de Confortalei en de Ter Heydenlaan tot de Gallifortlei. Twee weken later rijden de trams door over de Ter Heydenlaan naar Antwerp Stadion. In Wilrijk zal een jaar later een nieuwe keerlus in gebruik genomen kunnen worden op de August Van Daelplaats (nu: Frans Nagelsplein). In 1940 reden de trams op lijn 5 een paar dagen niet uit vanwege de bezetting, nadien bediende deze lijn het stuk Wilrijk- Groenplaats. Lijn 12 (Antwerp Stadion- Borgerhout L. Naeyaertplein) zorgde voor de bediening van het gedeelte tussen de Lackborswijk en Antwerp Stadion.

In april 1944 wordt op bevel van de Duitse overheid het reizigersverkeer op de lijnen 5 en 17 verboden doorheen het spergebied (tussen "Dikke Mee" en de Berkenlaan). Lijn 5 moet genoodzaakt een andere reisweg volgen; trams komende van de Groenplaats rijden door de Jan Van Rijswijcklaan, Karel Oomsstraat en de tramloods Driehoek, om dan langs de Generaal Lemanstraat op de Jan Van Rijswijcklaan te komen, tot de keerlus van de Jan De Voslei. In november van dat jaar rijdt lijn 5 weer zoals voorheen naar Wilrijk. 

Eénrichtingswagens met plaats voor de ontvanger worden op lijn 5 in gebruik genomen in 1950. Zes jaar later, op 31 december wordt de lijn opgeheven, tussen 1957 en 1963 worden de tramsporen van lijn 5 uitgebroken. Vanaf 1/1/1957 werd tramlijn 5 vervangen door een busdienst, die volledig met éénmansbediening uitgebaat werd. De bussen reden van Wilrijk tot westelijke kant van de Groenplaats, daarbij een groot gedeelte van de ex-tramlijn 5 volgend. In de jaren '60 verandert er hier en daar wat aan de reisweg van buslijn 5 te Wilrijk. In 1974 wordt de Groenplaats heraangelegd als verkeersvrije zone en tevens wandelgebied, en bijgevolg moet het eindpunt verlegd worden van de noordelijke naar de zuidelijke kant van de Groenplaats. De laatste exploitatiedag met bussen op lijn 5 (Wilrijk Dr. Donnyplein- Antwerpen Groenplaats) was 31 januari 1975, dit vanwege reorganisatie van de lijnen 5, 17, 25 en 26. De vroegere reisweg van lijn 5 werd opgenomen door lijn 25, die tevens wordt opgedeeld in de lijnen 25 en 25bis. Ook wordt het eindpunt aan het Dr. Donnyplein te Wilrijk niet meer bediend.

Jarenlang was er geen lijn 5 meer in Antwerpen, tot in 2006.Op 1 maart zal de nieuwe tramlijn 5 rijden tussen het Wim Saerensplein te Deurne en de Krijgsbaan op Linkeroever. Het gedeelte tussen het Sportpaleis en Linkeroever gebeurt via de premetrotunnels. Daarmee telt Antwerpen vanaf maart 2006 elf tramlijnen, waarvan 4 premetrolijnen. De bedoeling is dat in de nabije toekomst lijn 5 wordt verlengd over de Ruggeveldlaan, naar Wijnegem via de August van de Wielelei. (Shoppingcenter)

Geen idee waar deze foto is enomen, of wie de fotograaf is... 

Photobucket

 Fotograaf onbekend-     Antwerpen Groenplaats

Photobucket

Zurenborgse Van Hool- Fiat op lijn 5, ten tijde dat deze lijn met bussen geëxploiteerd werd. Fotograaf: Raymond P.Photobucket

Anno 2008; een zeldzaam beeld van gekoppelde PCC's op lijn 5, die hier ter hoogte van de Ter Heydenlaan te Deurne is. Photobucket

Siemenstram "Hermelijn" op de Confortalei te DeurnePhotobucket

03-07-08

Bus & tram uit de oude doos..

De hieronder getoonde foto's komen uit de collectie van Raymond P., dit zijn ingescande negatieven.

Extradienst met de 4417 die nu toebehoort aan het VlaTam....

Photobucket

Een Zurenborgse Van Hool- Fiat, in de stelplaats zelf. Photobucket

Ook toen waren er al ongevallen tussen auto's en trams!! Hier een onfortuinlijk Kevertje dat geplet is tussen PCC 2018 van de MIVA en een boompje...Photobucket

18-05-08

Lijn 1 van tram tot bus

In onze kronieken over de Antwerpse stadslijnen gaan we het vandaag hebben over de geschiedenis van lijn 1; deze was vroeger natuurlijk een tramlijn maar is al een hele tijd 'verbust'...

Tramlijn 1 Noorderplaats- Zuidstation

In 1902 wordt de eerste elektrische dienst in bedrijf gesteld, deze lijn wordt dan uiteraard lijn 1.  Het koersbord is volledig wit met volgende tekst erop:

ENTREPOT- STAPELHUIS

BANQUE- BANK

GARE zuid/ sud STATIE

Tijdens WO I blijft de tram rijden, maar dan wel aangepast aan het opgelegde rijverbod dat na 20u 's avonds geldde. Dit was zo in de eerste maanden van het jaar  1914.

Begin jaren '20 (einde 1923- begin 1924) maakte men proefritten met motorwagens op draaistellen, afkomstig van de Rode Tram (= ex- Les Vicinaux anversois) en deze trams mochten dan in dienst gesteld worden op lijn 1. Men ging ook experimenteren met de wijze waarop de passagiers in en uit de voertuigen gingen; enkel op lijn 1 ging men als proef de reizigers achteraan laten instappen en vooraan langs het voorplatform terug laten afstappen.

Einde 1924 dient de trammaatschappij een voorstel in om de situatie van de sporen te veranderen aan de Zuiderplaats, voornamelijk om bepaalde moeilijkheden uit de weg te gaan, zoals het aanhaken en afhaken van de bijwagens op de lijnen 6, 13 en 14. Ook zou men graag een boog laten aanleggen aan het einde van de Amerikalei om de terugkeer van de voertuigen op lijn 1 te vergemakkelijken zodat zij niet meer rond de Zuiderplaats moesten omrijden. Twee jaar later werd deze boog in gebruik genomen.

In september '29 wenst de trammaatschappij lijn 1 te verlengen tot de Mexicobrug, helaas zijn de spoorwegen hiermee niet opgezet omdat de tramsporen op een paar plaatsen de spoorweginfrastructuur moet kruisen. Er was ook een gevaar voor botsingen tussen treinen en trams en bovendien zou het drukke treinverkeer de goede uitbating van de tramlijn belemmeren. Zodoende werd er dan ook afgezien van deze verlenging.

Toen veranderde de verkeerssituatie op de Leien; vroeger zag men deze als drie afzonderlijke, naast elkaar gelegen straten waarbij de trams op de zijbanen rechts reden. Echter, nu besloot men de Leien als één enkele brede straat te zien en zodus was de trammaatschappij verplicht de rijrichting van de trams om te keren, wat wel wat aanpassingen met zich meebracht zoals wissels en kruisingen.  Deze omkering van rijrichting gebeurde midden in de week, op 5 jui 1934. Sedert dan rijdt de tram op lijn 1 terug rond de Bolivarplaats (Ex- Zuiderplaats) waar een halte tevens voorzien is aan de ingang van de Zuidstatie. De boog in de Amerikalei is ook buiten dienst gesteld.

Door al die veranderingen moest de reiziger vanaf dan in- en uitstappen op de straatkant, wat toen wel voor veel klachten en dergelijke heeft gezorgd.

In het begin van de tweede wereldoorlog reden de trams niet uit vanwege de talrijke schade door de beschietingen en de bezetting van ons land. Stilaan komen de diensten toch weer op gang en komt lijn 1 weer in dienst tussen de Noorderplaats en het Zuidstation. In 1944 wordt de dienst weer volledig hernomen.

Na de oorlog worden zogenaamde "gemengde diensten" ingericht, dit om de tramrit sneller te laten verlopen en overstappen op andere lijnen te vermijden. Zo heb je bijvoorbeeld een dienst 1.4 (blauw/ wit koersbord) die begon op 20 mei 1946, en enkel te zien was tijdens de spitsuren. Deze trams reden dan vanaf de Noorderplaats via de Leien, het Zuidstation, de Brusselstraat en lijn 4 naar het Kiel en Hoboken. Deze dienst werd afgeschaft in 1950.

De laatste dag dat onze eerste elektrische tramlijn met trams wordt geëxploiteerd, is 14 juli 1965. Om de aanleg mogelijk te maken van de toegangswegen naar de nieuwe Scheldetunnel moesten de sporen op de Bolivarplaats verdwijnen én ook het Zuidstation moest eraan geloven..... dus tramlijn 1 werd buslijn 1 vanaf dan.

Buslijn 1 Antwerpen (A'damstraat)- Noorderplaats- Zuid- Hoboken (Verenigde Natieslaan)

 De reisweg van lijn 1 blijft dezelfde, alleen de Bolivarplaats (Zuidstation) wordt niet meer aangedaan en men keert terug op de Amerikalei ter hoogte van de Baron Dhanislaan.

Het eindpunt wordt in '69 verlegd van de Noorderplaats naar de Londenstraat, in 1970 wordt de lijn verlengd van de Amerikalei tot de Bolivarplaats.

1976: Verlenging van de lijn van Bolivarplaats tot Hoboken (Lelieplaats)

1978: Van zodra de Londenbrug hersteld zal zijn wordt de nieuwe terminus van de buslijn de Rijnkaai, om zo de belastingskantoren beter te kunnen bedienen

Een jaar later volgt er nogmaals een verlenging; ditmaal wordt de andere terminus verlegd naar de Verenigde Natieslaan.

Tot 2004 is lijn 1 nagenoeg dezelfde gebleven; in dat jaar werd ze opgesplitst in twee lijnen en zodoende werd lijn 13 opnieuw leven in geblazen. Lijn 1 zou vanaf dan de Verenigde Natielaan niet meer bedienen maar wel de Broydenborglaan, van daar rechtdoor naar de Fotografielaan en langs de skipiste over de Krijgslaan naar het Universiteitsplein rijden. Lijn 13 volgt hetzelfde traject tot de Kapelstraat te Hoboken (aan de overweg) en gaat vandaaruit naar Hoboken Polderstad, alwaar ook het nieuwe eindpunt kwam.

Van 2004 tot 2006 kende lijn 1/13 een omleiding via de Montignystraat vanwege werken aan de Leien en door de bouw van het nieuwe Justitiepaleis.

In 2006 is lijn 1 veranderd van reisweg en bedient vanaf dan het Universiteitsplein niet meer. Vanaf de Broydenborglaan reed men dan over de Sint-Bernardsesteenweg naar de Gemeenteplaats en het station van Hemiksem, om zo de terminus aan de Nijverheidsstraat te bereiken. Lijn 13 bleef ongewijzigd, behalve dan dat deze lijn 's avonds van Hoboken Polderstad tot het Universiteitsplein een stuk van lijn 140 aandoet. (en dusdoende ook als bestemmingscijfer "140" op de film heeft staan)

 Enkele foto's van trams/ bussen op L1 vroeger en nu...

Photobucket Photobucket Photobucket

02-03-08

Geschiedenis van lijn 16/ lijn 14

En vandaag trekken we terug "back in time" en snuiven we nostalgie op door de geschiedenis van de lijn 16 (de huidige lijn 14) uit de doeken te doen, voorzien van het nodige fotografisch materiaal...

~GESCHIEDENIS VAN DE ANTWERPSE LIJN 16 (14)~

Tramlijn 16: Antwerpen Melkmarkt- Deurne luchthaven

Deze lijn begon zijn carrière in 1925 en was oorspronkelijk een  tramdienst tussen de loods Groenenhoek (waar nu het Vlatam is gevestigd!!) en de Victorieplaats. Het koersbord was bruin/ bruin. In de winter van dat jaar werd de dienst van lijn 16 een versterkingsdienst van lijn 11 tussen de Dageraadplaats en de Nederlandse schouwburg (Kipdorpbrug) en kreeg een blauw/ blauw koersbord.

Op  7 mei ' 28 komt er een nieuwe dienst van lijn 16 tussen de Victorieplaats en de Diksmuidelaan (Groenenhoek), met nog steeds het blauw/ blauwe koersbord. Een jaar later starten de aanlegwerken voor een verlenging van de 16 naar de luchthaven in Deurne, dit zal dubbelspoor worden over de hele lengte van de Diksmuidelaan.

In 1930 wordt dan deze verlenging in gebruik genomen; aan de vorige reisweg tussen de Victorieplaats en de Groenenhoek wordt niets veranderd. Wel wordt de terminus Victorieplaats opgeschoven naar de Melkmarkt.

Tussen 17 mei 1940 en 15 november 1941 rijden er geen trams uit vanwege de bezetting in ons land, daarna rijdt lijn 16 zoals voorheen langs hetzelfde parcours tussen de luchthaven en de Melkmarkt.

Doordat er op 1 juni 1944 beperkingen voor het elektriciteitsverbruik werden opgelegd, rijden de trams op lijn 16 slechts tussen de luchthaven en de Victorieplaats, maar dan via het Astridplein, De Keyserlei, Frankrijklei en de Gemeentestraat. Pas in 1945, op 21 mei, wordt de normale reisweg terug hervat.

De laatste dag dat er een tram op lijn 16 reed was 31 december 1964, zes jaar later worden de sporen op de Diksmuidelaan verwijderd...

Buslijn 16: Antwerpen Centraal Station- Mortsel Kaphaanlei

Ter vervanging van de afgeschafte tramlijn wordt op 1 januari 1965 een busdienst, uitgebaat met 6 Van Hool- Fiatbussen, ingericht tussen de luchthaven en het Astridplein. In '69 wordt het eindpunt van de Diksmuidelaan naar de Luchthavenlei verplaatst, de reisweg had toen al veranderingen ondergaan.

Omdat in 1974 de bouwwerken aan het 2de vak van de premetro bezig waren wordt lijn 16 daardoor gehinderd en moest ze, samen met de lijnen 17, 20 en 27 richting Centraal Station, worden omgeleid. Tegen het einde van het jaar had de lijn nog allerhande wijzigingen in de reisweg ondergaan, maar tevens werd lijn 16 verlengd tot de terminus van de buspendel 22 (Mortsel-Kaphaanlei) die daardoor ook werd opgeslorpt.

In '77 hervatten de bussen richting Centraal Station hun oorspronkelijke reisweg, vanaf de Van den Nestlei, over de Mercatorstraat, Simonstraat, Pelikaanstraat en het Astridplein. In de andere richting bleef de reisweg  sinds '74 via het Stadspark, omdat de Pelikaanstraat ondertussen een enkelrichtingstraat geworden was.

Op 3 november 2003 wordt lijn 16 (Antwerpen - Luchthaven - Mortsel Kaphaanlei) naar Kontich verlengd en tegelijk wordt ze ook gesplitst: de helft van de bussen rijdt door naar Vremde als een lijn 14. De andere helft rijdt als lijn 16 via het gemeentehuis Hove en Molenstraat Lint tot aan Kontich-station.

In 2006 (op 4 maart)  houdt lijn 16 op te bestaan. Lijn 14 blijft elk kwartier rijden tot Mortsel Kaphaanlei. Elk half uur rijdt er dan een  14 verder door naar Boechout en Vremde.

 Huidige reisweg van lijn 14 (in 1 richting) :  Antwerpen Rooseveltplaats- Lange Leemstraat- Quellin-  Berchem Bikschotelaan- Gitschotellei-  Berchem Station- Van Luppenstraat- Zillebekelaan- Boechout Binnensteenweg- Groenstraat- Hovensesteenweg- Boechout kerk- Schransstraat- Sportveldlaan- Station- Deurne Luchthaven- Mortsel A. Stockmanslei- Gemeenteplein- Mayerlei-Molenlei- Mortsel Dorp-  Sint-Amadeuskliniek- Sint-Jozelf- Mortsel station- Vlaslaan- Vremde Azalealaan- Kerk- Rozenlaan- Veldeweg

Bron: "De Antwerpse tram" door E. Keutgens (1979)

 FOTO'S!

 

Tramlijn 16 in volle exploitatie; foto's komen uit ons archief (Collectie Busje en Trammeke), fotograaf is onbekend (twee eerste foto's)Photobucket Photobucket

En toevallig hebben we in onze collectie koersborden ook eentje steken van L.16? Lachend 

Photobucket

Foto's van Raymond P., van een ondertussen verbuste lijn 16 met een Van Hool- Fiat  Photobucket Photobucket

2006; einde van lijn 16, voortaan zal de 14 naar Mortsel/ Vremde rijden... (Fotograaf: Trammeke)Photobucket

Nog een vrij recente foto, begin dit jaar genomen (fotograaf: Busje_33)Photobucket

17-01-08

Verdwenen lijn 18

In dit nieuwe rubriekje gaan we regelmatig proberen de beknopte geschiedenis van de  Antwerpse stadstram- en buslijnen neer te schrijven (en later eventueel ook nog streeklijnen!) ; en dit zowel van reeds verdwenen lijnen als nog bestaande. Uiteraard wordt dit vergezeld van het nodige fotomateriaal!

Toen ik onlangs een mailtje kreeg van "katje25"- een grote tramliefhebster- waarin zij mij om info over lijn 18 vroeg, kreeg ik het idee om de Antwerpse lijnen uit de doeken te doen! (dus bij deze:  hartelijk dank, katje!!!) Daarom beginnen we ook bij lijn 18 en niet, zoals men zou verwachten, bij lijn 1!

             ~DE GESCHIEDENIS VAN LIJN 18 TE ANTWERPEN~

Antwerpen Eendrachtstraat- Centraal station- Borgerhout

Het levensverhaal van tramlijn 18 begint op 1 augustus 1926. Deze nieuwe lijn komt er doordat de reisweg van tramlijn 4 wordt gewijzigd.  Lijn 18 gaat dan vanaf het Kiel over de Sint-Bernardesesteenweg, de Brederostraat, de De Vrièrestraat, Geuzenstraat en Nationalestraat naar de Groenplaats, tot 1 oktober 1926 want dan wordt lijn 8 (Groenplaats-Boekenberg) aan lijn 18 gekoppeld en verdwijnt dan tijdelijk het lijnnummer 18.

Precies een jaar later wordt tram 18 weer ingezet tussen de Groenplaats en het Kiel, langs dezelfde reisweg als voordien, maar dan met versterking van lijn 8.

In 1931 worden de lijnen 18 en 19 (Middenstatie- Ooststatie) één lijn met het lijnnummer 18. Het blauw-rode koersbord is dan voorzien van volgende reisweg: Kiel- Groenplaats- Centraal station- Ooststation. De barrédiensten van deze vernieuwde lijn 18 rijden tussen Kiel en Groenplaats.

In 1940 rijdt wegens de bezetting in ons land tramlijn 18  niet uit voor een paar maanden, in september komt ze terug met een nieuwe reisweg.

Op verzoek van het district Borgerhout wordt het eindpunt van lijn 18 in 1957 verplaatst naar het Ooststation. Aan beide eindpunten wordt de 18 verlengd met een buspendeldienst. De laatste dag dat een tram de diensten op lijn 18 verzekerde, was op 23 mei 1958. Buslijn 18 reed nu van het Te Boelaerpark  naar de Keyserlei, de barrédiensten van het Ooststation naar De Keyserlei.

Doordat er in 1965 de nieuwe buslijn 20 bij kwam, werd de reisweg van lijn 18 nogmaals gewijzigd en kreeg ook een eindhalte aan de terminus van buslijn 16 aan de Rooseveltplaats. Lijn 18 is niet langer meer gekoppeld aan lijn 19. Een jaar later, in 1966, werden de eerste ontwaardingsapparaten voor reizigers in dienst genomen.

In 1968 werd de busstelplaats aan de Draakplaats, "garage Zurenborg", in gebruik genomen en verhuisde lijn 18 aldus naar daar. Lijn 18 onderging nog veranderingen; zo werd de reisweg tot het einde als volgt: Centraal station via Berchem- Wilrijk- Groenplaats. 's Avonds werd ze echter ingekort tot Berchem Atheneum.

Lijn 18 hield uiteindelijk op te bestaan in de zomer van 2004, met de reorganisatie van de lijnen 17-21-22-1/13- 25-26- 27- 18. Lijn 21 nam dan het stuk Berchem station- Centraal station over, en  omdat deze lijn verlengd werd was de 18 niet echt meer nodig en zodoende afgeschaft.

Bron: "De Antwerpse tram" door E. Keutgens (1979)

ENKELE FOTO'S

Lijn 18, in volle glorie op de Keyserlei (Fotograaf onbekend, Collectie Busje en Trammeke)

Photobucket

Hier staat de bus al te wachten om de taak van de tram over te nemen op lijn 18... (Fotograaf onbekend- collectie Busje en Trammeke)

 Photobucket

Een Van Hool- Fiat op lijn 18 in de Vredestraat te Berchem

 Photobucket

Op het einde van zijn bestaan: Lijn 18 uitgebaat met de allombekende Mercedes Jonckheeres en Van Hool lagevloersbussen. Hier een Jonckheere die poseert.

bus1074

09-01-08

Bus- en tramnostalgie

Rap nog wat fotootjes inscannen voor ik naar het werk vertrek... het zijn er maar twee, maar da's dan toch beter dan niks!!

Te Aarschot in het jaar 1996: een Van Hool A120P/MAN- Fotograaf: onbekend

Photobucket

Zo zag de Rooseveltplaats te Antwerpen eruit in 1967! Een PCC van de MIVA passeert hier op L11- Fotograaf: onbekend

Photobucket

22-07-07

Onder de loep: Hybride bussen

Bussen met alternatieve aandrijving.

 

Hybride bussen= bussen die op 2 aandrijfsystemen rijden. Een van die aandrijvingen is elektriciteit, die kan worden opgewekt door bv bio-olie. De elektriciteit wordt meestal opgeslagen in een batterij, maar kan ook bij een vliegwiel of ultracondensator worden gebruikt.

 

Hybride bussen in België

 

De eerste experimenten met alternatieve aandrijving bij bussen vinden we hier terug bij zowel trolleybussen als bij de minder populaire gyrobus.

De trolleybus wordt hierbij door een elektromotor aangedreven die op zijn beurt de stroom verkrijgt via de bovenleidingsdraden. Een trolleybus rijdt altijd op gelijkstroom.

Indien nodig kan de bus zich ook op diesel verplaatsen.

De opkomst van de Belgische trolleybus begon in het begin van de 20ste eeuw: in 1929 werd de eerste lijn in gebruik genomen in Antwerpen. Deze eerste trolleybussen waren oude verbouwde bussen. Ook Brussel volgde met zijn bekende lijn 54, alsook Luik en Gent.

Vandaag de dag blijft enkel de Gentse lijn 3 over.

y1pYbsp5PpT6dewav4TcKpQ_VYNIfmL0Qr_-RC0NvU7T5mmBQ_oOgeipvrocF4fEUrj5_zMz_5jLaw

Trolleybus in Gent op L3

 

 

Photo Sharing and Video Hosting at Photobucket

Op de Antwerpse L6 reden ooit ook trolleybussen

 

De gyrobus werd in 1950 uitgevonden door de Zwitserse firma Oerlikon. Net als de trolleybus is deze bus een elektrisch aangedreven voertuig, alleen komt de energie hier niet via trolleys van de bovenleiding, maar van het zware vliegwiel in het midden van de bus.

Op het dak stonden drie stangen, en om de zoveel kilometer stopte de bus om te "herladen" aan bepaalde herlaadpunten op de lijn.  In tegenstelling tot de trolleybus reed deze gyrobus wel op wisselstroom. (driefase).

Tussen 1956 en 1959 heeft de NMVB drie gyrobussen in dienst genomen als proef op de lijn Gent Zuid- Merelbeke Molenhoek, een succes is het echter nooit geworden omdat de bus niet altijd de herlaadstop haalde...

y1pYbsp5PpT6df9t-27A9FzFOLmdXAeIERQbfGqXjwJaWbFDodSV139fjk_2z-xyxJgY7jc--DWTFY
De gyrobus van het VLATAM (Vlaams tram en autobusmuseum,zie blog!), is het enige nog overblijvende exemplaar van de 3 die rondreden in Gent. 

 

 

In 1964 bouwde Van Hool twee prototypes "Electrobus". Op het eerste zicht waren deze te vergelijken met de toen gangbare types; echter bezater zij een volledige luchtophanging en een vloer die slechts 60cm boven de grond hing. Binnen was er plaats voor 85 reizigers.

De motor was vervangen door vier elektromotoren van 85PK, een op elk wiel. Een LPG motor die -net zoals bij de dieselbussen- achteraan ingebouwd was, dreed een alternator aan voor de elektrische voeding. Een reed voor de NMVB te Charleroi vanaf 1965 en de ander bij de STIC in Charleroi, en dat voor een tijdspanne van  ruim een jaar

 
Begin/ halfweg de jaren '90 bestelde de Brusselse vervoersmaatschappij MIVB/ STIB 20 Van Hool- bussen op aardgas, type A300CNG.  Dit zijn gewone A300's maar dan rijdend op gas ipv diesel. De bussen doen het al meer dan tien jaar goed op het Brussels net, en zullen binnen een aantal jaren worden vervangen door nog meer aardgasbussen, van welk merk is helaas nog een groot mysterie.
_00003

Een van de 20 aardgasbussen op de lijn waarop ze het meest worden ingezet: de 59. Hier rijdt de 8696 stelpl Haren binnen, tevens de terminus voor deze lijn.

 

De Lijn experimenteerde in 2004 in Hasselt met een nieuw concep: een bus die volledig reed op plantaardige olie (PPO), zijnde in dit geval koolzaadolie.

De bus in kwestie is een normale dieselbus die omgebouwd werd. De proef hield niet alleen in om na te gaan of zuivere plantenolie als brandstof dienst kan doen, maar tevens ook ging men na of er geen verhoogde motorslijtage zou optreden. Aan de motor werd niets gedaan, enkel de brandstofcircuits werden aangepast.

Dit type bus heeft twee brandstoftanks: een voor de olie en een voor diesel. Aangezien de plantenolie minder vloeibaar is dan diesel, moet deze eerst worden opgewarmt voor ze in de motor komt. Het koelwater van de motor neemt deze job op zich. Maar om dat koelwater te kunnen opwarmen moet de bus eerst ongeveer tien minuten op diesel rijden. Als de olie warm genoeg is activeert de chauffeur dmv een schakelaar de pomp die de koolzaadolie naar de motor brengt.

 

De Waterstofbus

 

                    waterstofbus-groen

 

Van Hool bouwde al eerder waterstofbussen, maar deze nieuwe brandstofcelbus die nu 6 maanden proef rijdt tussen Antwerpen en Lier, is een wereldprimeur. Het is de eerste volwaardige hybride bus die remernergie recupereert, dwz dat hij minder energie nodig heeft dan zijn voorgangers. Bovendien kan hij evenveel reizigers vervoeren als een gewone standaard dieselbus, en levert hij ook dezelfde prestaties. "Keerzijde" van de medaile is wel dat deze bus een metertje langer is dan normale bussen en dat hij ook een derde as heeft.

Omdat er geen verbranding is stoot deze bus ook geen schadelijke stoffen zoals CO2 en stikstofoxiden uit, slechts een waterdampwolkje komt uit de uitlaat.

Deze NewA330FC, zoals het type officieel heet, maakt bovendien ook nauwelijks geluid.

 

Heel erg nieuw is het concept van een hybride bus met waterstof niet, maar deze is wel de eerste volledig efficiente bus. Eerder bouwde Van Hool al "Fuel Cell"- bussen voor de USA. De plaatselijke busmaatschappijen AC Transit en SunLine Travel hebben respectievelijk 3 en 1 waterstofbussen in hun bezit sinds 2005. Deze A330FC hebben echer maar 2 assen zoals een gewone bus. Tevens is de actieradius (afstand die een bus op een dag kan afleggen) ook lager dan dat bij ons exemplaar het geval is...

 

Niet alleen Van Hool is bezig met het ontwikkelen van een volwaardige bus van de toekomst, ook Mercedes- Benz is al tien jaar bezig met een brandstofcelbus. In 1997 brachten zij de NEBUS (New Electric Bus) op de markt, die met een keer waterstof tanken 250km ver kon rijden, genoeg dus om als lijnbus te kunnen worden ingezet. Sinds 2003 rijden in zeker 10 Europese steden 30 Citaro's Fuel Cell, waaronder Amsterdam en Hamburg.

TCT-CitaroFuelCellBus-GVB-VP

Een Mercedes Citaro Fuel Cell bus als leswagen in de Nederlandse hoofdstad Amsterdam voor de GVB.

 

 

Schema van een waterstofbus

 

schema

 

 

 

20:14 Gepost door busje_33 & trammeke in Onder de loep | Permalink | Commentaren (1) | Tags: hybride bus, bus, de lijn, stic, mivb, miva, nmvb, fuel cell, waterstofbus |  Facebook |

20-07-07

Uit de oude doos: zomaar wat busfoto's

Mij nog effe beziggehouden met het inscannen van enkele fotootjes.. heb nu toch conge (!!! ) dus dan schiet er al wat tijd over om dat eens te doen...

 

Om te beginnen, deze alom bekende busjes die nog steeds lijndiensten verzekeren op de Gentse trolleybuslijn 3... Hier de "Van Hool AG280T/ ACEC" 19 in originele livrei van de MIVG. Fotograaf onbekend

Naamloos-1kopie

 

Van Gent naar thuishaven Antwerpen, waar in 1993, een jaar voor zijn uitdienstname, deze Van Hool 409 AU95/ Fiat (bus 611) nog rondreed in een reeds lichte aangepaste jas. De toen gloednieuwe vervoersmaatschappij VVM, beter bekend als "De Lijn", had namelijk ook de Antwerpse maatschappij MIVA opgeslurpt. (let op de sticker aan de chauffeurszijde). Hier bij een extradienst op L23, aan de Venezuelalaan. L23 was toen al naar pachter De Polder overgegaan.

 Fotograaf onbekend

Naamloos-2kopie

 

Ex- De Voeght- bus 965208, een Volvo B57-60/ Van Hool, stond stil te Edegem waar deze foto gemaakt is. (Fotograaf: Hubert L.) in 1993. De grote Vlaams- Brabantse pachter STACA- Van Mullem reed later ook met Den Oudstens en heden vooral met Mercedes Citaro's (standaard en geleed)

 

Naamloos-3kopie

 

En dan als -voorlopig!- laatste: eentje in het centrum van Lier. Hier een LAG BC12/ Daf (157102) aan de Werf in 1990.

Naamloos-4

 

18:52 Gepost door busje_33 & trammeke in Uit de oude doos | Permalink | Commentaren (0) | Tags: de lijn, bus, oude bus, busfoto, nmvb, buurtspoorwegen, miva, mivg, staca |  Facebook |

03-06-07

Glorie van weleer...

Goede maat van Trammeke, Mon Poot vroeg mij om zijn collectie dia's in te scannen... zo gezegd zo gedaan (toch al een van de euh... 20 dozen of zoiets..? lol!) en mits vermelding van zijn copyright mocht ik de foto's ook gebruiken voor hier, dus hier zijn er al een aantal uit de doos: MIVA-bussen!! Veel plezier ermee

 

Groet.

Busje

 

Naamloos-34kopie.jpg

Van Hool buske in de sneeuw .. op lijn 16, wat nu de huidige lijn 14 is...

 

Naamloos-11kopie.jpg

Mijn meterbuske!! Hier dus de prototype Van Hool A280...proef op L23.

 

Naamloos-10kopie.jpg

Zalig waren ze wel, deze Mercedes bussen van De Polder... Hier op L32.

 

Naamloos-5kopie-1.jpg

Voor het huidige Vlatam aan de Groenenhoek gehuisvest was, stonden deze beesjes aan Fort 5 te Edegem, hier een gewezen Brussels buske van de collectie. Een aantal van deze MIVB-bussen hebben nog in Antwerpen gereden, ik ga proberen aan foto's van deze bussen op lijn te raken....

 

Voorlopig laat ik het hierbij (tis maar dat ik mijn materiaal wat verdeel he )...

 

Tot de volgende!

18:56 Gepost door busje_33 & trammeke in Uit de oude doos | Permalink | Commentaren (4) | Tags: miva, de polder, van hool, busfoto, nostalgie, mercedes, antwerpen |  Facebook |

09-05-07

Bus en tram-nostalgie

Fabrieksfoto bij Ragheno, hier een trolleybus. Foto: Ragheno. Collectie Poot Raymond

Photo Sharing and Video Hosting at Photobucket Nog een foto genomen op de fabrieksterreinen, dit maal bij Van Hool. Deze bus is bestemd voor de MIVB. Foto: Van Hool

Photo Sharing and Video Hosting at Photobucket PCC van de MIVA en een Standaard bijwagen van de NMVB samen op 1 foto. Foto: WyseWJ   - TramaniaPhoto Sharing and Video Hosting at Photobucket

 

Een Type- S tram (9114) in De Haan. Fotograaf onbekend - Tramania

Photo Sharing and Video Hosting at Photobucket

Alle foto's behalve de eerste: Collectie Busje en Trammeke